Kamusal alanda Nazi sembolleri, internette sağcı kampanyalar: Aşırı sağcılık daha görünür, daha genç ve şiddete daha meyilli hale geliyor. İçişleri Bakanlığı’nın en güncel verileri ve son olayların gösterdiği üzere Avusturya’daki bütün eyaletler bu durumdan etkileniyor.
Suç Oranları İki Katına Çıktı
İçişleri Bakanlığı verilerine göre, geçen yıl Avusturya genelinde aşırı sağcı, yabancı düşmanı, ırkçı, İslam düşmanı ve antisemitik eylemler nedeniyle 1.986 ihbar yapıldı. 2022 yılında bu sayı yaklaşık 1.000 civarındaydı, dolayısıyla son yıllarda belirgin bir artış söz konusu. Nüfusa oranla Salzburg, tıpkı Vorarlberg gibi, bu suçların nispeten yüksek olduğu eyaletler arasında yer alıyor.
Yeni Nesil Aşırı Sağcılar
Aşırı sağla bağlantılı vakalar artarken Avusturya Direniş Belgeleme Arşivi’nden (DÖW) Bernhard Weidinger, Neo-Nazizm’de bir kuşak değişimi yaşandığını belirtiyor. Bu durum, DÖW’ün İçişleri ve Adalet Bakanlığı adına hazırladığı yeni Aşırı Sağcılık Raporu ile de kanıtlanıyor: „Artık aşırı sağcıların düzenlediği gösterilere ve organizasyonlara katılan katılımcıların çok genç, hatta bazen reşit bile olmadığı grupların ortaya çıktığı bir fenomenle karşı karşıyayız.“
1980’li ve 1990’lı yılları anımsatan estetik ve sembol dili dikkat çekici: Dazlak kafalar, bomber ceketleri ve postallar buna örnek gösteriliyor. Ayrıca Weidinger, bu yeni neslin aşırı yüksek bir şiddet eğilimi ile öne çıktığını vurguluyor.
Özetle: Avusturya’da aşırı sağ sadece yaşlı bir kesimin ideolojisi olmaktan çıktı, sosyal medya aracılığıyla gençlerin ve günlük hayatın içine sızan, daha şiddetli bir tehdit haline geldi.
Pandemi ve Yeni Medya Düzeni Çıkış Noktası
Weidinger’e göre, suç istatistiklerinin yanı sıra seçim sonuçları da aşırı sağın gelişimini değerlendirmek için bir kriter. Salgın dönemi ve beraberinde getiren toplumsal sarsıntılar önemli bir neden olarak görülüyor. Bu dönemde kurulan ve bugün hala etkili olan projelerden biri de AUF1 adlı televizyon kanalıdır. 2023 Avusturya Anayasayı Koruma Raporu, AUF1’i „Yeni Sağ“ın propaganda yaymak için kullandığı aşırı sağcı bir medya kuruluşu olarak nitelendirdi.
‘Yangını Körükleyen’ Sosyal Medya
Weidinger, sosyal ağların bu gelişmeyi körüklediğini belirtiyor: „Sosyal medyanın yapısı, karmaşıklığı azaltan, görsellere ve duygusallaştırmaya dayanan aşırı sağcı propaganda ile çok uyumlu. İlgili içerikler genellikle TikTok gibi platformlarda yayılıyor ve herhangi bir aşırı sağcı örgüte üye olmayan gençler bu içeriklerle karşılaşıyor. Bu kişiler örgüt üyesi değil, ancak sosyal medya tüketimi yoluyla bu içeriklere maruz kalıyorlar; bu da organize sahneye giriş için bir adım olabiliyor.“ uyarısında bulunuyor.
Neustart Derneği Yeni Programlar Geliştiriyor
Suç işlemiş kişilere yönelik önleme çalışmaları söz konusu olduğunda Neustart derneği genellikle ilk başvuru noktasıdır. Neustart derneği yetkilileri, „Yasak Yasası“ndaki (Verbotsgesetz) reformdan bu yana yetişkinlerin de eğitsel programlara yönlendirilebildiğini (diversion) belirtiyor. Bu kapsamda kişiler, konuyu derinlemesine anlamak için Mauthausen veya Hartheim gibi anıt mekanlara gönderiliyor.
Nefret Yerine Diyalog
Artan rakamlar için geliştirilen yeni programlardan biri „Nefret Yerine Diyalog“ (Dialog statt Hass). Bu program, internetteki ayrımcı söylemler nedeniyle ceza alan kişiler için uygulanıyor. Ayrıca medya okuryazarlığı alanında da çalışmalar yapılıyor; kişilerin algoritmaların nasıl çalıştığını ve kaynakların neden sorgulanması gerektiğini anlamaları hedefleniyor.
